KUR'AN-I KERîM-İ TANIYALIM.....

Fehmi Sağbilge profil fotoğrafı
2026-02-16 18:40:00 Yayınlanma

"Yeryüzünde en çok okunan fakat en az anlaşılan kitap Kur'an-ı  Kerim'dir "diye söylenir. Kur'an'ı anlamak ve yaşamak inancımızın gereğidir.  Kur'an  ne  duvara asılmak ne de sadece mezarlarda okunmak için  indirilmiş bir kitap değildir. " M.Âkif  ne güzel söylemiş; İnmemiştir hele Kur'ân  bunu hakkıyla bilin ,


Ne mezarlıkta okunmak ne de fal bakmakp için".   Öyleyse  Kur'ân-ı   hem şeklen  ;iniş, yazılış , okuyuş  biçimi yönüyle hem de mânâ  yönüyle anlamak zorundayız.


KUR'AN


Allah'ın bizlere gönderdiği en son ilahi kitaptır.Hz. Muhammed Sallallahu Aleyhi ve Sellem'e indirilmiştir. Kur'ân-ı Kerîm Arapça'dır. Cebrâil (As.) tarafından vahiy yoluyla getirilmiştir. Vahiy Allah'ın Cerail (As) vasıtasıyla peygamberle konuşma şeklidir .
Kur'ân'ın ilk emri "oku"dur .İkra' diye  başlayan suresin ilk 5 ayeti ilk inen ayetlerdir .En son inen ayet ise Maide Sûresi  3.ayettir. "Bugün ben size dininizi tamamladım." ayeti kerimesidir. Kur'an'ı Kerim Eûzü besmele çekilerek okunur. Kur'an okunurken dinlemek gerekir. Konuşulmaz.


Dinlenir.Kur'an-ı  Kerim'in birçok isimleri vardır. El kitap ,el Mushaf ,el Furkan ,ez Zikir, en Nûr ,er Ruh, el Hudâ, Ümmül- Kitap. ve bu gibi.... Kur'an Hazreti peygamberin sağlığında vahiy katiplerince yazılmış ve ezberlenmiştir. Kur'an'ı ezberleyenlere hafız denir. Kur'an'ı yazanlara vahiy katipleri denmiştir .Hz Ebubekir, Hazreti Ömer, Hazreti Osman, Hazreti Ali, vahiy katiplerindendir. Peygamberimizin sağlığında her sene Cebrail meleği Peygamberimiz ile karşılıklı olarak kur'an-ı Kerim okumuşlardır. Buna mukabele denir .Ramazan ayında camilerimizde mukabele bu şekilde okunur. kur'an-ı Kerim'de 114 sure 6632 ayeti kerime  (bir başka ayet sayımına göre  6666  ayeti kerime vardır. Ayetlerin bu şekildeki sayımı  eksiklik veya fazlalık anlamına gelmez.) Kur'an'ı Kerim 610 yılında inmeye başlamış .622'ye kadar Mekke'de inmiştir.Bu ayetlere Mekkî ayetler denir.

622'den 632'ye kadar Medine'i Münevvere'de inmiştir .Bu ayetlere de Medenî ayetler denir. Peygamberimize ilk vahiy Cebeli Nûr denilen Hira Dağı'nda inmiştir. Ramazan ayında kur'an-ı Kerim gelmiştir. Çoğunlukla Ramazan-ı Şerif'in 27.Kadir Gecesi inmeye başlamıştır. Kur'an-ı  Kerim'in ilk suresi Fatiha,  son suresi  ise Nâs suresidir. Kur'an-ı  Kerim'in en uzun suresi Bakara suresidir.  En kısa sûresi ise Kevser suresidir. Kur'an-ı Kerim o zamanlar ağaç yapraklarına,  derilere ve papirüs kağıtlarına yazılmıştır. Peygamberimizin vefatına kadar dağınık olan Kur'an sayfaları Hz Ebubekir zamanında, Zeyd bin Sabit başkanlığında, kitap haline getirilmiştir. Buna "Ümmü'l Kitap "denmiştir. İmam Mushaf diye de adlandırılmıştır.

Hz Osman zamanında ise esas nüsha örnek alınarak,  Mekke,Medine Şam Kûfe(Bağdat) Basra ' ya gönderilmiştir. Dünyanın her yerindeki Kur'an kitapları birbirinin aynıdır. Kur'an-ı  Kerim evrenseldir.  Kur'an-ı  Kerim ayetlerinin iniş sebebine nüzul sebebi denir. Kur'an-ı  Kerim'de 14 yerde tilavet secdesi vardır.  Bu ayetleri okuduğumuz veya dinlediğimiz zaman "Tilavet Secdesi" yaparız. Tilavet secdesi yapmak vacibdir. Peygamber Efendimiz zamanında inen, Hz Ebubekir zamanında toplanan ve Hazreti Osman zamanında da çoğaltılan  Kur'an örneklerinin birisi İstanbul Topkapı Sarayı'nda diğeri Taşkent müzesindedir.

Kur'an-ı Kerim'in içeriği ve muhtevasına gelince ;Mekke döneminde inen ayetlerde İslam inanç ve ahlâkı  ile ilgili meseleler,  Allah'ın birliği ve iman esasları , tevhid inancı , ahiret inancı gibi temel konular yer alır. Medine'de inen ayetlerde  ise daha çok hukuk kuralları yer alır. Mekkî ayetler ve sûreler   kısadır .Medenî ayetler ise uzun uzundur. Kur'an-ı  Kerim'in gönderilme sebebi insanların dünya ve ahiret mutluluğunu sağlamaktır.  Kur'an'ı Kerim'in fazileti hakkında Peygamberimiz şöyle buyurur: "Sizin en hayırlınız, Kur'an'ı öğrenen ve öğretendir. Kur'an okuyun, Çünkü Kur'an kıyamet günü size şefaatçi olacaktır. Ümmetimin en şereflisi Kur'an'ı ezberleyip ona hizmet edenlerdir." Buyurmuştur. Sûre ne demektir?

Sûre en az 3 ayetten oluşan Allah kelamıdır . Ayet-i  kerime ise  bir veya birkaç kelimelik  Allah sözüdür.  Ayet ile hadis arasındaki fark ise ayetlerin  Allah sözü olmasıdır.Hadis-i Şerif denilince Peygamber Efendimizin sözleri  olduğu unutulmamalıdır.  "Tilavet " veya  "Kiraat"   KUR'ÂN ı okumak anlamına gelir. Aralarında  nüans farkları vardır. Meâl denilince kur'an-ı Kerim'in Arapça'dan bir başka dile çevrilme biçimi anlaşılır .


Günümüzde en muteber tefsir  kitabı Elmalılı Hamdi Yazır'ın Hak Dini Kur'an Dili  isimli eserdir. Rahmetli Afyon eski müftülerimizden  Celâl Yıldırım'ın tefsiri de faydalanmak isteyenlere ilmi  olarak  açıklama yapan  güzel bir tefsirdir. Şu anda  Kur'an-ı  Kerim'in mealleri veya çevirilerini çokca   görmek mümkündür. Çeviri yapanların anlayışına göre anlam/yorum farklılıkları söz konusu olabilir.(olmaktadır) Kur'an-ı  anlamak için sadece meal ile yetinmemeli muhakkak tefsirlerden yararlanmalıdır. Tefsir ,Kur'an-ı  Kerim'in manâ bakımından geniş geniş izahıdır.   kur'an-ı Kerim'in sayfalarının kıyısında nerelerde Tilavet Secdesi olduğu belirtilmiştir.  Kur'an-ı  Kerim'de toplam 114 sure vardır .30 cüz vardır .Her cüz 20 sayfadan oluşmaktadır Kur'an-ı  Kerim'i baştan sona okumaya hatim inmek denir. Kişinin kendi hatmini Kur'an'ı okuyarak kendinin okuması çok uygundur.

Para karşılığı hatim indirmek kişiye sevap kazandırmaz. Kur'an-ı Kerim tamamen okununca hatim duası yapılabilir.  Normal bir duadır. Kur'an-ı  okuyan kişinin kendi düâsını  kendisinin  yapması daha uygun olur..... Kur'an'ın içindeki konulara gelince.... iman esasları, ibadet esasları veya peygamber kıssaları ,bizim dünya ve ahiretimizi tanzim eden ahlâk  ve  hukuk kurallari  ve ibret alınmak üzere peygamber kıssaları bulunur. 


Önümüzdeki günlerde Ramazan ayının  başlaması ile Kur'an ile  hemhâl olacağız, inşaallah.  Yazılarımızda bu konuyu incelemeye devam edelim... Hepinize sağlıklı  günler dilerim..

Yorumlar
En az 10, en fazla 1000 karakter
En az 2, en fazla 50 karakter
BE9C4
Güvenlik kodunu büyük-küçük harf duyarlılığı olmadan yazın
Mehmet Akif Şenel 2026-02-17 12:57:51
Allah senden razı olsun can hocam
Birol HEPTAŞ 2026-02-16 21:16:11
Değerli Hocam,<br /> Hakkı hakikati bildiren Kitabımız Kuran ı Kerimi anlamaya kavramaya dair nefis yazınız için teşekkürler.<br />

Yazarlarımız ve Son Makaleleri